World

થાઈલેન્ડ અને કંબોડિયા વચ્ચે ફરી યુદ્ધ ફાટી નીકળ્યું છે. અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની મધ્યસ્થી યુદ્ધવિરામ થયું હતું છતા થાઈલેન્ડે ફરી એકવાર કંબોડિયાની સરહદ પર હવાઈ હુમલા શરૂ કર્યા છે. થાઈ સેનાના પ્રવક્તા મેજર જનરલ વિન્થાઈ સુવારીએ સોમવારે જણાવ્યું હતું કે થાઈલેન્ડે કંબોડિયા સાથેની તેની વિવાદિત સરહદ પર હવાઈ હુમલા કર્યા છે. આ અગાઉ, બંને દેશોએ એકબીજા પર યુદ્ધવિરામ કરારનું ઉલ્લંઘન કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો.

થાઈ સેનાએ કંબોડિયા સરહદ પર F-16 તૈનાત કર્યા છે અને કંબોડિયાના પ્રદેશ પર હવાઈ હુમલા કરી રહી છે. થાઈ સેનાએ એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે ઉબોન રત્ચાથાની પ્રાંતના પૂર્વીય ભાગમાં બે સ્થળોએ નવી અથડામણમાં ઓછામાં ઓછો એક થાઈ સૈનિક માર્યો ગયો અને અન્ય 4 ઇજાગ્રસ્ત થયા.

જુલાઈમાં આ સરહદ વિવાદ 5 દિવસના યુદ્ધમાં પરિણમ્યો, ત્યારબાદ અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને મલેશિયાના વડાપ્રધાન અનવર ઇબ્રાહિમે યુદ્ધવિરામની મધ્યસ્થી કરી હતી. ટ્રમ્પ ઓક્ટોબરમાં કુઆલાલંપુરમાં બંને દેશો વચ્ચે એક મોટા યુદ્ધવિરામ કરાર પર હસ્તાક્ષરના સાક્ષી બન્યા હતા. પરંતુ આ યુદ્ધવિરામ બે મહિના પણ ટકી શક્યો નહીં.

થાઈલેન્ડે કંબોડિયા પર ઉશ્કેરણીજનક કાર્યવાહીનો આરોપ લગાવ્યો છે. થાઇલેન્ડના અગ્રણી અખબાર ‘ધ નેશન’ના મુજબ, રોયલ થાઇ આર્મી કમાન્ડરોએ થાઇ-કંબોડિયન સરહદ પરના ઘણા વિસ્તારોમાં તણાવ વધવાની સૂચના આપી છે. થાઇ સેનાએ સ્થાપિત પ્રોટોકોલની અંદર પ્રતિક્રિયા આપી અને નાગરિકોને બહાર કાઢવામાં મદદ કરવા માટે ઝડપી કાર્યવાહી કરી.

રવિવારે (7 ડિસેમ્બર) સતત લડાઈ બાદ જ્યારે કંબોડિયન સૈનિકોએ સી સા કેટ પ્રાંતના કંથારાલક જિલ્લામાં ફુ ફા લેક-પ્લાન હિન પેટ કોન વિસ્તારમાં હુમલો કર્યો ત્યારે આ ઘટના બની.

રવિવારે પશ્ચિમ આફ્રિકન દેશ બેનિનમાં બાંગ્લાદેશ જેવો જ એક બળવો થવાનો હતો, જેને નિષ્ફળ બનાવી દેવામાં આવ્યો હતો. લશ્કરનો એક જૂથ રાષ્ટ્રીય ટેલિવિઝન પર આવવીને સત્તા કબજે કરવાનો દાવો કર્યો. જોકે, સરકારે તરત જ પલટવાર કર્યો અને બળવાને નિષ્ફળ જાહેર કર્યો. બેનિનના ગૃહમંત્રીએ સ્પષ્ટતા કરી કે સશસ્ત્ર દળોએ બળવોને કચડી નાખ્યો છે. આ અગાઉ, સૈનિકોએ ટેલિવિઝન પર બંધારણને નાબૂદ કરવા અને સરહદો સીલ કરવાની જાહેરાત કરી હતી. આ ઘટનાને પશ્ચિમ આફ્રિકામાં લોકશાહી માટે બીજો મોટો ખતરો માનવામાં આવી રહ્યો છે.

તાજેતરના વર્ષોમાં નાઇજર, બુર્કિના ફાસો અને માલી જેવા પડોશી દેશોમાં બળવા થયા છે. જોકે, બેનિન સરકારનું કહેવું છે કે પરિસ્થિતિ હવે નિયંત્રણમાં છે. રાષ્ટ્રપતિ પેટ્રિસ ટેલોનના વફાદાર સૈનિકોએ સત્તા સંભાળી લીધી છે. ભારતના પડોશી દેશ, બાંગ્લાદેશમાં પણ ગયા વર્ષે (2024) વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા કરવામાં આવેલ બળવો જોવા મળ્યો હતો, જેના કારણે વડાપ્રધાન શેખ હસીનાને દેશ છોડીને ભાગી જવાની ફરજ પડી હતી, અને હાલમાં મુહમ્મદ યુનુસના નેતૃત્વમાં એક વચગાળાની સરકાર કાર્યરત છે.

અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વિશ્વનો નોબલ શાંતિ પુરસ્કાર મેળવવાની મહત્વાકાંશા ધરાવે છે. અને આ માટે તેઓ વિવિધ દેશો વચ્ચે શાંતિ સ્થાપવાનો ગર્વ પણ લઈ રહ્યા છે. પરંતુ તેમ છતા તેમની આ ઈચ્છા ફળીભૂત થઈ નહીં. પરંતુ તેમને ફૂટબોલની વૈશ્વિક સંસ્થા ફીફા દ્વારા શરૂ કરાયેલો પ્રથમ 'ફીફા શાંતિ પુરસ્કાર' એનાયત કરવામાં આવ્યો છે. આ પુરસ્કાર રમતગમત સિવાય વૈશ્વિક શાંતિમાં યોગદાન આપવા બદલ આપવામાં આવે છે જેના સૌપ્રથમ વિજેતા ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ બન્યા છે.

અમેરિકન એરફોર્સના એલિત થંડરબર્ડ્સ ડેમોન્સ્ટ્રેશન સ્ક્વોડ્રનનું એક ફાઇટર જેટ દક્ષિણ કેલિફોર્નિયાના રણમાં ક્રેશ થયું. સૈન્યએ જણાવ્યું હતું કે અકસ્માત દરમિયાન પાઇલટ જેટમાંથી સુરક્ષિત રીતે બહાર નીકળવામાં સફળ રહ્યો હતો. સેન બર્નાર્ડિનો કાઉન્ટી ફાયર ડિપાર્ટમેન્ટના જણાવ્યા અનુસાર, પાઇલટને નાની ઇજાઓ થઈ છે અને તેને સારવાર માટે હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યો છે.

નેપાળમાં GEN-Zના આંદોલન બાદ વચગાળાના વડાપ્રધાન તરીકે શપથ લેનારા સુશીલા કાર્કી અને તેમની સરકારને સુપ્રીમ કોર્ટે મોટો ઝટકો આપ્યો છે. બુધવારે, સુપ્રીમ કોર્ટે ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન કે.પી. શર્મા ઓલીના પક્ષ, CPN (UML) દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજી પર વચગાળાના વડાપ્રધાન સુશીલા કાર્કીને કારણદર્શક નોટિસ જાહેર કરી હતી. 12 સપ્ટેમ્બરના રોજ સંસદ ભંગ કરવાના રાષ્ટ્રપતિ રામચંદ્ર પૌડેલના નિર્ણય અંગે પણ ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા થયા છે.

પાકિસ્તાનના ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન ઇમરાન ખાનની બહેન ડૉ. ઉઝમા ખાન સાથેની મુલાકાત બાદ પરિવારે સરકાર અને જેલ પ્રશાસન સામે કડક વલણ અપનાવતા એક મોટી જાહેરાત કરી છે. ઇમરાન ખાનની બહેન અલીમા ખાને જાહેરાત કરી હતી કે પરિવાર હવે દર મંગળવારે અદિયાલા જેલની બહાર ધરણા કરશે અને જ્યારે પરિવારના 6 સભ્યો અને 6 વકીલોને નિયમિત રીતે ખાનને મળવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે ત્યારે જ તેઓ ત્યાંથી હટશે.

અલીમાનું આ નિવેદન ડૉ. ઉઝમા ખાને ઇમરાન ખાનને મળ્યા બાદ આવ્યું છે. તેણે કહ્યું હતું કે તેમની તબિયત સંપૂર્ણપણે ઠીક છે, પરંતુ તેમને એકાંતમાં રાખીને માનસિક ત્રાસ આપવામાં આવી રહ્યો છે. ઉઝમાના જણાવ્યા મુજબ, ખાન ખૂબ નારાજ છે અને તેમણે કહ્યું હતું કે તેમને દિવસનો મોટાભાગનો સમય તેમના સેલમાં બંધ રાખવામાં આવે છે અને કોઈની સાથે વાત કરવાની મંજૂરી નથી. ઇમરાને આ માટે આસીમ મુનીરને દોષી ઠેરવ્યો છે.

રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન 4 થી 5 ડિસેમ્બર સુધી ભારતની મુલાકાતે આવશે. ભારતના પ્રવાસ અગાઉ પુતિને યુરોપને સીધો સંદેશ મોકલ્યો. તેમણે કહ્યું કે, જો યુરોપ કોઈપણ પ્રકારનો સંઘર્ષ કે યુદ્ધ ઇચ્છે છે, તો રશિયા તેના માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે. રશિયા યુદ્ધ શરૂ કરવા માંગતું નથી, પરંતુ જો મજબૂર કરવામાં આવશે તો તે પાછળ નહીં હટે.

હાલમાં જ 'દિતવાહ' વાવાઝોડાથી પ્રભાવિત થતાં ઘણાં દેશો શ્રીલંકાની મદદે આવ્યા છે. એક જાણીતી કહેવત છે કે, 'દુશ્મન ભલે હજાર મળે, પણ દોસ્ત કંગાળ ન મળે'. આજે શ્રીલંકાની સરકાર અને ત્યાંના પૂર પીડિતો પાકિસ્તાન માટે આ કહેવત ચોક્કસપણે બોલી રહ્યા હશે. 'દિતવાહ' વાવાઝોડાથી બેહાલ બનેલા શ્રીલંકાને પાકિસ્તાને મદદના નામે એક્સપાયર થયેલી રાહત સામગ્રી મોકલતા આખી દુનિયામાં તેની બદનામી થઈ રહી છે.

અમેરિકના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફરી એકવાર ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ જો બાઈડેન વહીવટીતંત્ર પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે. X (અગાઉ ટ્વીટર) પર પોસ્ટ કરતા ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે અમેરિકનોએ દેશને બરબાદ કરનારી નીતિઓ અને કથિત ગોટાળાવાળી ચૂંટણીને ક્યારેય ભૂલવી ન જોઈએ. આપણે શક્ય તેટલી વહેલી તકે આપણા દેશમાંથી ખરાબ લોકોને બહાર કાઢવા પડશે. આપણે ક્યારેય ભૂલવું ન જોઈએ કે બાઈડેન વહીવટીતંત્ર અને ગોટાળાવાળી ચૂંટણીએ અમેરિકા સાથે શું કર્યું. ‘MAKE AMERICA GREAT AGAIN!’

ટ્રમ્પ લાંબા સમયથી 2020ની ચૂંટણીને ગોટાળાવાળી ગણાવી રહ્યા છે અને તેની આંતરિક સુરક્ષા અને સરહદી નીતિઓ માટે બાઈડેન વહીવટીતંત્રની સતત ટીકા કરી રહ્યા છે. તેમના તાજેતરના નિવેદનને એક મોટા રાજકીય હુમલા તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે, જે ફરી એકવાર સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે તેઓ ઇમિગ્રેશન અને લો એન્ડ ઓર્ડરને તેમના પ્રાથમિક રાજકીય વિષયો તરીકે પ્રાથમિકતા આપવાનું ચાલુ રાખશે.

પાકિસ્તાનના બલુચિસ્તાન પ્રાંતના નોકુંડી વિસ્તારમાં ફ્રન્ટિયર કોર્પ્સ (FC) મુખ્યાલય પાસે એક આત્મઘાતી હુમલો થયો. રેકો ડિક અને સંદક ખનન પ્રોજેક્ટ્સ સાથે સંકળાયેલા વિદેશી નિષ્ણાતો, ઇજનેરો અને કર્મચારીઓના કામ કરવા અને રહેઠાણ માટે બનાવેલા કમ્પાઉન્ડ પર આ હુમલો થયો. રવિવારે (30 નવેમ્બર) રાત્રે લગભગ 9:00 વાગ્યે એક બલુચ બળવાખોર જૂથે આ હુમલો કર્યો. અહેવાલો અનુસાર, બલુચ બળવાખોર જૂથે પહેલા FC મુખ્યાલય નજીક આ સંવેદનશીલ કમ્પાઉન્ડમાં 5 મોટા વિસ્ફોટ કર્યા અને પછી સુરક્ષા દળો પર ગોળીબાર કર્યો.

બલુચ લિબરેશન ફ્રન્ટ (BLF)એ આત્મઘાતી હુમલાની જવાબદારી સ્વીકારી છે, અને BLF પ્રવક્તા મેજર ગ્વાહરામ બલોચે એક નિવેદન બહાર પાડીને જણાવ્યું છે કે આ હુમલો BLFના સાદો ઓપરેશનલ બટાલિયન (SOB) યુનિટ દ્વારા કરવામાં આવ્યો હતો. આ હુમલામાં સંવેદનશીલ કમ્પાઉન્ડને નિશાન બનાવવામાં આવ્યું હતું, જ્યાં પાકિસ્તાન સરકારે ખનન પ્રોજેક્ટ સાથે સંકળાયેલા વિદેશી નિષ્ણાતો, ઇજનેરો અને કર્મચારીઓના કામ અને રહેઠાણની વ્યવસ્થા કરી છે.

બલુચ બળવાખોર જૂથ અને પાકિસ્તાની સેના વચ્ચેની અથડામણમાં મૃત્યુઆંકનો સત્તાવાર આંકડો હજુ સુધી જાહેર કરવામાં આવ્યો નથી. જોકે, પાકિસ્તાની મીડિયા અનુસાર, બલુચિસ્તાનના નોકુંડી વિસ્તારમાં, જે ચગાઈ જિલ્લામાં આવે છે, તેણે જિલ્લાની તમામ હોસ્પિટલોમાં કટોકટી જાહેર કરી છે. હુમલાનું સૌથી ગંભીર પાસું એ છે કે આ એ જ વિસ્તાર છે જેને પાકિસ્તાની સરકાર વિશ્વભરમાં તેના ‘સૌથી સુરક્ષિત’ વિદેશી રોકાણ પ્રોજેક્ટ તરીકે પ્રોત્સાહન આપી રહી હતી.